facebook

Een bobbel onder de tong

Profile picture for user Evert Berkel
Evert
Berkel
2 minuten
Ranula beeldspraak
Een moeder consulteert u voor haar tienjarige dochter. Die heeft sinds een paar dagen een bobbel onder haar tong, die overigens geen klachten geeft.

U ziet een geel-blauwig doorschemerende submucosale zwelling in de voorste mondbodem met wat adertekening. De laesie is ruim 1 centimeter groot, voelt zacht-elastisch aan, is beweegbaar ten opzichte van de omgeving en doet geen pijn. Elders in de mond of hals ziet u geen afwijkingen, het meisje is verder gezond.

Wat is het?

Dit beeld past beter bij een cyste dan bij een gezwel. Het is typisch voor een mucocèle, een speekselkliercyste. In de mondbodem wordt die ‘ranula’ genoemd.

Eigenlijk is sprake van een pseudocyste, die daar ontstaat door extravasatie van mucus afkomstig uit de glandula sublingualis. Ze ontstaan vermoedelijk na een gering trauma, en zijn meestal asymptomatisch.

Een ranula kan al direct na de geboorte en tot op hoge leeftijd voorkomen, maar wordt vooral in de 2e levensdecade gezien. Ze komen iets vaker bij meisjes voor en meer aan de linkerkant. De grootte kan variëren van enkele millimeters tot centimeters.

Vaak schemeren ze wat blauwig door. Ze bevatten een eierstruifdikke mucus. Er zijn aanwijzingen dat ranula’s vaker ontstaan bij hiv-geïnfecteerde patiënten. In een aantal gevallen verdwijnen ze na een ruptuur spontaan. Soms breidt de ranula zich uit naar submandibulair, achterlangs of via een zwakke plek in de m. mylohyoideus. Dan spreekt men van een ‘plunging ranula’.

Wat doe ik?

U kunt de moeder geruststellen en haar de oorzaak uitleggen. Er zijn verschillende behandelingen beschreven om ranula’s te verwijderen. Simpel leegzuigen werkt niet. De meest eenvoudige behandeling is marsupialisatie. Dat kunt u goed zelf doen.

Verdoven kan met topische lidocainespray. Na verwijdering van het cystedak zijn 3 hechtingen voldoende om de pseudocyste open te houden. Zelfs een minimaal invasieve ‘micro-marsupialisatie’ met 1 enkele vicrylhechting is als effectief beschreven.

Na zo’n marsupialisatie wordt een recidiefkans gerapporteerd tussen de 15 en 66 procent. Vermoedelijk neemt de recidiefkans toe met de leeftijd en is die bij kinderen onder de tien jaar het laagst.

Komt de ranula terug na twee marsupialisatiepogingen, dan wordt meestal besloten tot verwijdering van ook de glandula sublingualis aan die zijde. Die behandeling moet onder narcose worden verricht, waarvoor verwijzing naar de mka-chirurg is aangewezen. De recidiefkans is daarna minder dan 2 procent.

Dr. Robert van Es bespreekt in deze rubriek afwijkingen rond en in de mond. De nadruk ligt op het herkennen van de afwijking en het zo nodig behandelen ervan of, waar zinvol, verwijzing naar meestal de mka-chirurg.

Literatuur

  • Zhao YF etal. Clinical review of 580 ranulas. Oral Surg Med Pathol Radiol Endod. 2004;98:281-7.
  • https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5385694/
MKA-chirurgen

Recent nieuws

Advertentie

Adhese Universal VivaPen; drievoudige efficiency

Adhese Universal VivaPen; drievoudige efficiency

Ivoclar Vivadent presenteert een nieuwe generatie van de Adhese Universal in stiftvorm met een modern en gebruikersvriendelijk design. Dankzij de nieuwe, efficiënte versie van de VivaPen zijn maximaal driemaal meer applicaties per ml-inhoud mogelijk in vergelijking met conventionele flesapplicaties.

Ontdek de nieuwe Adhese Universal VivaPen